Ο Σουλτάνος, ο Τσάρος, η Δύση και πώς το πρόσφατο ταξίδι του Ερντογάν για να δει τον Πούτιν σηματοδοτεί ότι εξακολουθεί να το παίζει μεσάζων.
Γράφει ο Αντιστράτηγος (ε.α.) Αντώνης Βασιλείου*.
Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έφτασε στο Καζάν πριν λίγες ημέρες για μια συνάντηση με τον Βλαντιμίρ Πούτιν, στην οποία ο Τούρκος ηγέτης επισήμανε την εύκολη συντροφικότητα του με τη Ρώσο οικοδεσπότη του και υπενθύμισε στους δυτικούς συμμάχους ότι εξακολουθεί να το παίζει μεσάζων.
Η Ρωσία και η Τουρκία έχουν ιστορικούς δεσμούς και ο Ερντογάν επιδίωξε να μείνει κοντά στον Πούτιν τα τελευταία χρόνια, παρά την εισβολή της Μόσχας στην Ουκρανία, ακολουθώντας ένα διπλωματικά τεντωμένο σκοινί που λαμβάνει υπόψη την συμμετοχή της Άγκυρας στο ΝΑΤΟ και τους παρόμοιους στενούς δεσμούς της με το Κίεβο.
Ο Ερντογάν ήταν το μόνο μέλος του ΝΑΤΟ μεταξύ των 24 εθνικών ηγετών στο Καζάν που συμμετείχε στη σύνοδο κορυφής της ομάδας BRICS. Αυτό αντιπροσωπεύει ένα γνήσιο διπλωματικό πραξικόπημα για τον Πούτιν και ήταν εμφανές αν όχι έκπληξη για τον Ερντογάν, ο οποίος συχνά τσαντίζεται εναντίον των δυτικών συμμάχων του ενεργώντας ως επίδοξος μεσάζων για τη Μόσχα.
Ο Ερντογάν εξέφρασε την επιθυμία της Τουρκίας να ενταχθεί στους BRICS και κάλεσε επίσης τον Πούτιν να επισκεφθεί την Άγκυρα, μια κίνηση υψηλού κινδύνου εάν προχωρήσει, δεδομένης της συμμετοχής της Τουρκίας στο ΝΑΤΟ και την εγγύτητας με την Ευρώπη.
Ο Πούτιν έμεινε μακριά από τη σύνοδο κορυφής των BRICS του περασμένου έτους, αφού η Νότια Αφρική τον προειδοποίησε ότι θα έπρεπε να συμμορφωθεί με το ένταλμα σύλληψης του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (του οποίου η Τουρκία δεν είναι μέλος).
Ο Πούτιν είπε ότι το να είναι μέλος του ΝΑΤΟ δεν πρέπει να εμποδίζει την Τουρκία να ενταχθεί στους BRICS και σαφώς ότι είναι μέλος του ΝΑΤΟ δεν εμπόδισε την Τουρκία να κάνει πολλά πράγματα με τη Ρωσία, όπως η διατήρηση καλών σχέσεων καθ’ όλη τη διάρκεια της εισβολής στην Ουκρανία, ενώ επίσης πουλάει μαχητικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη Bayraktar προς την Ουκρανία.
Ενώ οι δύο υποστήριξαν τις αντίπαλες πλευρές στους εμφυλίους πολέμους στη Συρία και τη Λιβύη, συνήθως έχουν βρει οικονομικούς λόγους για να διατηρήσουν θερμές σχέσεις. Η Ρωσία έκλεισε μια συμφωνία για να πουλήσει φθηνό φυσικό αέριο στην Τουρκία το 2023, δίνοντας στη χώρα μια βασική οικονομική σωτηρία.
Όμως υπάρχουν και άλλα σημάδια, ότι η Άγκυρα ξέρει ότι πρέπει να παίξει και στις δύο πλευρές. Αυτή την εβδομάδα η Τουρκία απαγόρευσε κρυφά τις εξαγωγές στη Ρωσία στρατιωτικού εξοπλισμού που συνδέεται με τις ΗΠΑ, αφού η Ουάσιγκτον προειδοποίησε την Άγκυρα για «συνέπειες» εάν δεν σταματήσει το εμπόριο. Η Άγκυρα έχει προσαρμόσει τις τελευταίες εβδομάδες τα τελωνειακά της συστήματα για να εμποδίσει τις εξαγωγές περισσότερων από τεσσάρων κατηγοριών προϊόντων καταγωγής ΗΠΑ.
Μέχρι πότε η Δύση θα ανέχεται τα παιχνίδια του ταραξία της περιοχής ;;;
* Ο Αντώνης Βασιλείου είναι Αντιστράτηγος ΜΧ (εα), Διπλωματούχος Πολιτικός Μηχανικός, MSc Επιχειρησιακός Ερευνητής, τ. Σύμβουλος ΟΑΣΕ επί Συμβατικών Εξοπλισμών και τ. Μελετητής των Συστημάτων Διοικήσεως και Ελέγχου Πληροφοριών του ΝΑΤΟ.