Γράφει ο Αντώνης Βασιλείου
8 Αυγούστου 1949
Στις 8 Αυγούστου 1949, λίγες μόλις ημέρες πριν από την ολοκλήρωση των επιχειρήσεων του Εμφυλίου στη Δυτική Μακεδονία, η Φλώρινα έμελλε να γίνει τόπος μιας από τις τραγικότερες στιγμές στην ιστορία του Όπλου των Διαβιβάσεων.
Το 496 Τάγμα Διαβιβάσεων της ΙΙ Μεραρχίας είχε την έδρα του στο παλιό Γυμνάσιο της πόλης, στη συνοικία Βαρόσι, στο σημείο όπου βρίσκεται σήμερα το 3ο Γυμνάσιο. Το απόγευμα εκείνης της ημέρας, οι νεαροί Διαβιβαστές συγκεντρώθηκαν για το βραδινό τους συσσίτιο.
Η συγκέντρωση έγινε αντιληπτή από τις θέσεις των ανταρτών στα γύρω υψώματα. Το αντάρτικο πυροβολικό, χρησιμοποιώντας πυροβόλα των 105 χιλιοστών, έβαλε εναντίον της θέσης του Τάγματος. Μία από τις οβίδες έπεσε ακριβώς πάνω στους συγκεντρωμένους στρατιώτες.
Το αποτέλεσμα ήταν 29 άνδρες να σκοτωθούν επιτόπου και 28 να τραυματιστούν βαριά, ενώ ορισμένοι από τους τραυματίες υπέκυψαν αργότερα στα τραύματά τους. Συνολικά, η τραγωδία άφησε πίσω της 57 θύματα μεταξύ των ανδρών του Τάγματος.
Η θυσία αυτή σημειώθηκε την παραμονή της μεγάλης επιχείρησης «ΠΥΡΣΟΣ Β΄» στο Βίτσι, η οποία άρχισε στις 10 Αυγούστου 1949. Η Φλώρινα, που είχε ήδη δοκιμαστεί σκληρά κατά τη μεγάλη μάχη του Φεβρουαρίου, βρέθηκε για ακόμη μία φορά στο επίκεντρο των τελευταίων συγκρούσεων του Εμφυλίου.
Οι περισσότεροι από τους πεσόντες ήταν πολύ νέοι. Καταγόμενοι από πολλές περιοχές της Ελλάδας — από την Πάτρα, την Καρδίτσα και τον Βόλο μέχρι τη Λακωνία, τη Μεσσηνία, τη Μακεδονία και τη Θράκη — βρέθηκαν στη Φλώρινα υπηρετώντας στο 496 Τάγμα Διαβιβάσεων. Τα ονόματά τους καταγράφηκαν στο «Λεύκωμα Πεσόντων» των Διαβιβάσεων, ως μαρτυρία της θυσίας τους.
Η 8η Αυγούστου 1949 παραμένει έτσι μια ημέρα μνήμης για το Όπλο των Διαβιβάσεων και για τη Φλώρινα. Μέσα στη δίνη των τελευταίων ημερών του Εμφυλίου, δεκάδες νέοι άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους σε λίγα μόλις λεπτά, αφήνοντας πίσω τους οικογένειες και πατρίδες που τους περίμεναν.
Η μνήμη των 57 Διαβιβαστών που θυσιάστηκαν στη Φλώρινα δεν πρέπει να σβήσει.